Logo3
 دنیا جایی برای ترامپ ندارد

پیشتازی دونالد ترامپ در انتخابات مقدماتی حزب جمهوری‌خواه باعث بهت و حیرت همگان شده است. بزرگان حزب از اینکه ترامپ نتواند هیلاری کلینتون، نامزد احتمالی حزب دموکرات را شکست دهد، نگرانند. برخی دیگر نیز از موفقیت نهایی ترامپ و رسیدن وی به جایگاه ریاست جمهوری می‌ترسند و حتی وی را به طور بالقوه موسولینی آمریکا می‌دانند.با این حال، آمریکای امروز با وجود همه مشکلات، شباهتی به ایتالیای 1922 ندارد. سیستم «چک اند بالنس»مقرر در قانون اساسی آمریکا و سیستم قضایی این کشور می‌تواند هر رییس‌جمهوری را کنترل کند. خطر اصلی، اقدامات وی به عنوان یک رییس‌جمهور پس از راهیابی به کاخ سفید نیست بلکه خطر اصلی سخنانی است که ترامپ برای رسیدن به آن جایگاه به زبان می‌آورد.

رهبران تنها از طریق کارآمدی تصمیماتشان مورد قضاوت قرار نمی‌گیرند بلکه مفاهیمی که آنها مطرح می‌کنند و به ملت خود آموزش می‌دهند نیز بسیار مهم است. عمده رهبران با تحسین هویت موجود در جامعه و وحدت، حمایت عمومی را کسب می‌کنند اما رهبران بزرگ به مردم خود در مورد جهانی که ورای گروه‌های داخلی وجود دارد، آموزش می‌دهند.
پس از جنگ جهانی دوم که در آن آلمان برای سومین بار در یک بازه 70 ساله به فرانسه حمله کرده بود، «جن مونت» به این نتیجه رسید که انتقامجویی فرانسه از آلمان شکست خورده تنها منتج به تراژدی دیگری خواهد شد. در مقابل، وی طرحی را برای بنیان گذاشتن نهادهایی ارایه داد که به شکل‌گیری اتحادیه اروپا منتهی شد.در مثالی دیگر می‌توان از نلسون ماندلا یاد کرد. ماندلا می‌توانست گروه خود را به عنوان سیاهان آفریقای جنوبی تعریف کند و به خاطر چندین دهه آپارتاید درصدد انتقامجویی برآید. در مقابل وی سرسختانه تلاش کرد تا هویت پیروان خود را با گفتار و رفتار خویش گسترش دهد. در اقدامی سمبلیک وی در حالی که لباس تیم ملی راگبی آفریقای جنوبی را به تن داشت در یک بازی راگبی حضور پیدا کرد. تیم ملی راگبی آفریقای جنوبی پیشتر به عنوان نمادی از برتری نژاد سفید در آفریقای جنوبی شناخته می‌شد. در مقایسه با ماندلا که سعی می‌کرد توجه حامیان خود را به هویتی گسترده‌تر تحت عنوان ملیت آفریقای جنوبی جلب کند، در زیمبابوه، رابرت موگابه تلاش کرد از نارضایتی مردمی در دوران استعمار برای جلب حمایت عمومی استفاده کند و اکنون نیز وی با اتکا به زور در قدرت مانده است.
در آمریکای امروز که اقتصاد در حال رشد است و نرخ بیکاری کمتر از4/9 درصد است، بسیاری احساس می‌کنند که از کامیابی‌های کشور بی‌نصیب هستند. بسیاری علت افزایش بی‌عدالتی طی چند دهه اخیر را حضور خارجی‌ها در کشور می‌دانند. در این شرایط، به صف کردن مخالفان مهاجرت و جهانی شدن، کار آسانی است. علاوه بر پوپولیسم اقتصادی، اقلیتی نیز تغییرات فرهنگی ناشی از اختلالات نژادی و فرهنگی را مخاطره‌انگیز می‌دانند.
رییس‌جمهور بعدی آمریکا باید بتواند به مردم یاد بدهد که چگونه با جهانی شدن که بسیاری آن را مخاطره‌انگیزمی‌دانند، برخورد کنند. هویت‌های ملی، جوامعی انتزاعی هستند به این معنا که تعداد اندکی تجربه مستقیم از سایر اعضای جامعه دارند. طی یکی دو قرن اخیر دولت- ملت تبدیل به مفهومی شده است که مردم حاضرند برای آن جان خود را فدا کنند و رهبران نیز اهداف اولیه خود را در سطح ملی تعریف می‌کنند.
این واقعیتی اجتناب‌ناپذیر است اما در دنیای جهانی شدن بسنده کردن بدان کفایت نمی‌کند. در عصر جهانی شدن بسیاری از مردم به جوامع مختلف محلی، منطقه‌ای، ملی و فراملی تعلق دارند و این دوایر به خاطر گسترش ارتباطات ماهیتی در هم تنیده شده‌اند. مفهوم حاکمیت مانند گذشته مفهومی مطلق و یکدست نیست.
بیل کلینتون، رییس‌جمهوری اسبق آمریکا از این که از واکنش نشان دادن به نسل‌کشی در رواندا در 1994 اجتناب می‌کرد، پشیمان است. اگر کلینتون در آن زمان اقدام به اعزام سربازان آمریکایی به رواندا کرده بود، با مخالفت کنگره مواجه می‌شد. رهبران خوب در دوران معاصر همواره بر سر دوراهی توجه به تمایلات فراملی خود و محدودیت‌های ملی و خواست مردمی که آنها را انتخاب کرده‌اند، قرار دارند. این وضعیت در مورد آنگلا مرکل و تصمیم هوشمندانه وی برای حمایت از آوارگان سوری در حال حاضر به چشم می‌خورد.
در جهانی که افراد در وهله اول با هویت ملی خود شناخته می‌شوند، اتخاذ هدف صرفا فراملی غیرواقع‌بینانه به نظر می‌رسد. این موضوع در مخالفت عمومی گسترده با پذیرش مهاجران قابل مشاهده است. اینکه رهبری از برقراری مساوات در درآمدها در سطح جهانی سخن به میان آورد، منطقی به نظر نمی‌رسد اما رهبران می‌تواننداز کاهش فقر و بیماری در سطح جهان و کمک به نیازمندان سخن گویند و بدین ترتیب حامیان خود را با این انگاره‌ها آشنا کنند.
در شرایطی که جهان به رقابت نامزدهای ریاست جمهوری آمریکا و مواضع آنها در مقابل موضوعاتی همچون حمایت‌گرایی، مهاجرت، سلامت عمومی در سطح جهانی، تغییرات آب و هوایی و همکاری‌های بین‌المللی می‌پردازد، باید این سوال را پرسید که چه بعدی از هویت‌هایآمریکایی از سوی این نامزدها مورد توجه قرار می‌گیرد و آیا آنها می‌توانند به حامیان خود در مورد مفاهیم گسترده‌تر و همه‌گیرتر آموزش دهند؟ آیا این نامزدها سعی می‌کنند حس هویتی مردم آمریکا را تقویت کرده و گسترش دهند یا تنها به منافع تقلیل‌گرایانه خود بسنده می‌کنند؟
ایده‌های ترامپ در مورد منع ورود مسلمانان به آمریکا و احداث دیواری برای جلوگیری از ورود اتباع مکزیکی به آمریکا، حتی در صورت راهیابی ترامپ به کاخ سفید با قانون اساسی آمریکا مغایر است و بنابراین به فعلیت نخواهد رسید. افزون بر این بسیاری از دعاوی وی تنها شعارهایی پوپولیستی برای جذب مخاطب هستند و نمی‌توانند عملی شوند. با توجه به اینکه ترامپ از بنیان ایدئولوژیکی قوی برخوردار نیست و همواره از «هنر معامله» سخن به میان می‌آورد، این احتمال وجود دارد که ترامپ بتواند به رییس‌جمهوری پراگماتیک تبدیل شود اما این رهبران بزرگ هستند که می‌توانند به جوامع در ارایه تعریفی صحیح از خود کمک کنند. از این منظر، ترامپ یک بازنده است.

 

ماه رویان شماره : 327