Logo3
گلایه‌های رانندگان تاکسی در شیراز

اسپری در صورت پیرزنی، همه طلاها و جواهرات روی دستش را به سرقت بردند!

40 هزار مسافربر شخصی ترافیک را به‌جان شیراز انداخته‌اند
«حسین» که یک تاکسی قدیمی دارد، دلایل دیگری برای بحرانی‌خواندن تعداد زیاد خودروهای شخصی‌بر می‌شمارد: «باور کنید بخش عمده‌ای از این ترافیکی که به‌جان شیراز افتاده است، به‌خاطر تردد زیاد همین خودروهای شخصی است. چندین برابر تاکسی‌های شیراز، شخصی‌ها مسافربری می‌کنند و این یعنی اینکه حداقل 40 هزار خودروی شخصی هم در این شهر کار می‌کنند. اگر با اینها برخورد کنند قطعا هم شهر خلوت می‌شود، هم ناموس مردم در امنیت قرار می‌گیرد و هم وضعیت بد ما تغییر می‌کند.»


وی ادامه می‌دهد: « تاکسیِ مدل 81 من را در کازرون 15 میلیون تومان می‌خرند اما در شیراز اگر زور بزنیم 6 میلیون تومان می‌خرند. دلیل این موضوع مشخص است چون با این شخصی‌ها، تاکسی اینجا ارزش ندارد؛ از دست سواری‌های شخصی، جگر ما خون شده است.»

با این درآمد چطور از همسرم حتی یک کاسه ماست بخواهم؟!


«برزو» نیز می‌گوید: «من با همین تاکسی باید بچه‌ام را روانه دانشگاه و مدرسه کنم. خرج خوراک و پوشاک زن و بچه‌ام را بدهم. اجاره خانه و ده‌ها مخارج دیگر را هم باید با همین شغل بپردازم اما همیشه هشت‌مان گرو نُه‌مان است و در این وضعیت اسفبار، خودروهای شخصی فرصت تامین مخارج اولیه زندگی را هم از ما گرفته‌اند.»
یکی دیگر از رانندگان تاکسی نیز در واکنش به پرسش‌های من، با ناراحتی عمیقی چند اسکناس که مجموعا به 10 هزار تومان می‌رسند، بر روی داشبورد خودرو می‌اندازد و می‌گوید: «این کارکرد من از صبح تا ظهر است. شما بگویید این را بدهم گاز و بنزین، بدهم به زن و بچه‌ام، بدهم به دانشگاه دخترم، به کدام باید بدهم؟ با این درآمد چطور به همسرم بگویم کاسه‌ ماستی بدهد بخورم؟!»

رانندگانی که کشاورزی را رها می‌کنند تا در شیراز مسافرکشی ‌کنند


اما بسیاری از رانندگان تاکسی، از اصلیت غیرشیرازی مسافربر‌های شخصی هم گلایه داشتند؛ یکی از آنها با ذکر دلایل جالبی ادعا می‌کند: «جوانی که در شهرهای اطراف، تا دیروز کشاورزی یا دامداری می‌کرد، حالا یک کار تولیدی و موثر را رها کرده و به یک شغل فرسایشی مثل مسافرکشی روی می‌آورد. به اعتقاد من این یک خیانت به شهر و استان و کشور است.»
یک راننده دیگر هم می‌گوید: «متاسفانه بسیاری از این مسافربر‌های شخصی از شهرها و روستاهای اطراف می‌آیند و در شهر پارکینگی اجاره و مسافرکشی می‌کنند. این کار غیرقانونی آنها، به‌جز مزاحمت برای فعالیت قانونی ما در شغل خودمان، معضلات مختلفی را هم در شهر به‌همراه دارد. بعضی دیگر هم از صبح تا عصر در شیراز کار می‌کنند و عصر روانه مناطق اطراف می‌شوند و این موضوع به ترافیک و خطرات جاده‌ای بیرون از شهر هم منجر می‌شود.»
«فرامرز» راننده تاکسی 47ساله‌ای است که سال‌ها به بیماری فشارخون مبتلاست و با کار کردن ناگزیرش در سطح شهر، خودش را آزار می‌دهد و در این رابطه معتقد است: «همه‌اش از فقر است. هر جوانی رفته یک خودروی قسطی خریده و آمده در شهر. بیکار هستند و مجبور. هرچند این فقر دلیلی نمی‌شود که فشارشان را بر ما بیاورند.»

رانندگان خودروهای شخصی چه می‌گویند؟


اما در سویی دیگر، رانندگان خودروهای شخصی، دلایلی از جمله بیکاری و ناچاری، عدم حضور کافی تاکسی‌ها در سطح شهر و وجود ظرفیت خالی برای مسافربری و مسایلی از این دست را دست‌آویزی برای این اقدام خود عنوان می‌کنند؛ اگر نیاز نداشتم ماشین و اعصاب خودم را کف خیابان‌ها خرد نمی‌کردم!
«افشین» 33 سال دارد. شغل‌اش جوشکاری است و می‌گوید بعد از اتمام کارش که از صبح تا ساعت 5 عصر است، ناگزیر بی‌وقفه تا ساعت 12 شب مسافرکشی می‌کند تا بتواند مخارج زندگی خود و همسرش را تامین کند.
وی اذعان می‌کند که اگر خودش هم تاکسی داشت به حضور شخصی‌ها اعتراض می‌کرد اما در عین حال تاکید می‌کند: «شما فکر می‌کنید من دوست دارم این کار را انجام دهم؟ من اگر نیاز نداشتم ماشین و اعصاب خودم را کف شهر خرد نمی‌کردم! جوشکاری و کار با اسکلت، آنقدر برایم طاقت‌فرساست که گاهی با هجوم دردِ زانو و کمرم در همین سن جوانی، از زندگی به‌کلی خسته می‌شوم.»

کار ما که از دزدی بدتر نیست


«سعادت» هم با ادعای اینکه برای تامین مخارج زندگی، این کار دست‌کم از دزدی بهتر است، می‌گوید: «قبول دارم از لحاظ قانونی ما حقی نداریم اما وقتی فشار مالی بیاید بعضی‌ها به دزدی و کارهای خلاف متوسل می‌شوند ولی این کار ما حداقل حلال‌تر است. همین چند وقت پیش در چهارراه پارامونت یک راننده تاکسی با من دست به یقه شد که با پلاک 73 اینجا چه می‌کنی و چرا مسافرهای ما را سوار می‌کنی! اما من گفتم که این شهر متعلق به همه است و همانطور که شما برای کسب روزی آمده‌اید من هم برای لقمه‌ای نان حلال این کار را انجام می‌دهم.»

تاکسی‌ها در ساعاتی از روز غیب‌شان می‌زند


یکی دیگر از رانندگان نیز به حضور ناکافی تاکسی‌ها در سطح شهر اشاره دارد و تصریح می‌کند: «رزق و روزی را خدا می‌رساند. رانندگان تاکسی اینقدر حرص نخورند و اعتراض نکنند. بشمارید ببینید چند تاکسی کار می‌کند و چند تا شخصی. این نشان می‌دهد ظرفیت هست و مردم نیاز دارند کسی باشد آنها را جابجا کند. ضمن اینکه نزدیک شب که می‌شود اغلب تاکسی‌ها غیب‌شان می‌زند و تعداد زیادی از آنها هم سرویس مدارس می‌شوند و جایشان در شهر خالی می‌ماند.»
کرایه‌های نجومی که

مغز آدم از شنیدن آن سوت می‌کشد!


آن یکی هم به اخذ کرایه‌های نجومی از شهروندان اشاره می‌کند و می‌گوید: «شاید شما ندانید که بعضی وقت‌ها رانندگان تاکسی کرایه‌هایی از مسافران می‌گیرند که مغز آدم سوت می‌کشد مثلا هفته گذشته یک تاکسی از چهارراه گمرک تا بلوار بعثت، 10 هزار تومان از مسافری که با عجله دربست کرده بود، گرفت و دیروز هم یک کارمند بلوچ می‌گفت از ترمینال کاراندیش تا خیابان خلیلی 25 هزار تومان از این مسافر غریبه گرفته‌اند.»

امنیت اخلاقی به شرافت آدم‌ها بستگی دارد نه رنگ ماشین


شایان، جوانی که با خودروی پراید شخصی‌اش مسافربری می‌کند به اظهارات رانندگان تاکسی مبنی بر ناامنی در خودروهای شخصی، این‌گونه پاسخ می‌دهد: «مساله امنیت به شعور و شرافت خود راننده برمی‌گردد و مهم نیست رنگ ماشین چه باشد. مواردی بوده که خانمی در تاکسی هم مورد بدچشمی راننده تاکسی قرار گرفته است. خود من چندی پیش در یک تاکسی همراه زن‌داداشم می‌رفتم که وقتی متوجه شدم راننده تاکسی چشم از آیینه برنمی‌دارد کارمان به دعوا کشیده شد.» وی در پاسخ به اینکه چرا کد تاکسی را گزارش نکرده است تاکید می‌کند که اغلب تاکسی‌ها کدشان مشخص نیست و عملا فرقی بین تاکسی‌ها و شخصی‌ها نیست ادعایی که البته با بررسی‌های میدانی ما، چندان همخوان نبوده است.
یکی دیگر از این دست رانندگان نیز با اشاره به اینکه برخی تاکسی‌دارها گمان می‌کنند شهر تنها متعلق به آنهاست، به طعنه می‌گوید: «آدم خراب را اگر در شیشه هم بکنی کار خودش را می‌کند. حالا چه مسافر آدم خرابکاری باشد و
چه راننده!»

رانندگان تاکسی وضعیت شیراز را نسبت به سایر شهرها بدتر می‌دانند


اما تعدادی از رانندگان تاکسی، وضعیت حضور مسافربر‌های شخصی را در شهر شیراز نسبت به سایر مناطق استان و کشور بدتر می‌دانند. «مسلم» یکی از این رانندگان است که می‌گوید: «وقتی به رانندگان شخصی اهل کوار، جهرم، مرودشت و... می‌گوییم چرا نمی‌روید در شهرهای خودتان مسافرکشی کنید، می‌گویند مگر ما جرات داریم آنجا این کار را انجام دهیم. در کلانشهرهای دیگر مثل اصفهان هم وضعیت همینگونه است ولی اینجا شخصی‌ها با آرامش برای خود جولان می‌دهند.»
وی ادامه می‌دهد: «من نمی‌دانم مسئولان سازمان تاکسیرانی چرا این کار را برای خودشان سخت می‌کنند در حالی‌که یک مامور تاکسیرانی در کنار یک مامور پلیس راهنمایی و رانندگی می‌توانند با حضور در سطح شهر و جریمه کردن شخصی‌ها، ریشه این مشکل را بکند!»

تاکسیرانی اول جلوی شخصی‌ها را بگیرد بعد تاکسی اضافه کند


«رحیم» نیز با ضعیف خواندن عملکرد نهادهای مربوطه، می‌گوید: «وضعیت به‌حدی بد شده است که من به‌عنوان یک تاکسی گردشی، وقتی به مناطقی مانند محراب، کوی زهرا و شهرک‌ها می‌روم بعضی از شخصی‌ها حتی با فحش و ناسزاهای رکیک، قصد درگیری فیزیکی با من را دارند.» وی می‌افزاید: «چندی پیش رییس تاکسیرانی اعلام کردند که قصد دارند 3 هزار تاکسی به شهر اضافه کنند اما به آقای فرح‌بخش بگویید شما اول جلوی شخصی‌ها را بگیرید بعد تاکسی اضافه کنید. با حضور این همه خودروی شخصی مسافربر، تاکسی‌های جدید کدام مسافر را جابجا کنند؟!»
یکی دیگر از رانندگان عملکرد تاکسیرانی را ضعیف توصیف می‌کند و مدعی است: «تاکسیرانی هیچ کاری برای ما نکرده است. قبلا سهمیه بنزین، لاستیک، روغن و امکاناتی دیگر می‌دادند اما حالا همین‌ها را هم نمی‌دهند و گویا فقط برای گرفتن عوارض و مالیات و هزینه‌های دیگر از ما چابک شده‌اند!»
«روح‌ا...» پایش را فراتر می‌گذارد و می‌گوید: «یادم می‌آید وقتی به رییس سابق تاکسیرانی در رابطه با همین موضوع اعتراض کردم، ایشان در جواب به من گفته بود که شما هم تاکسی‌تان را بفروشید و شخصی بخرید. من هم در جواب گفتم پس شما هم در تاکسیرانی را تخته کنید و به‌جای آن سوپر مارکت افتتاح کنید!» وی اضافه می‌کند: «متاسفانه مسئولانی که برای گرفتن هزینه‌های ماهانه و سالانه از ما قدرتمند هستند حتی نمی‌توانند جلوی خودروهای شخصی غیرقانونی را بگیرند. در حالیکه اگر همین یک کار را برای ‌ما انجام دهند دیگر هیچ توقعی از آنها نداریم.»

واکنش رییس سازمان تاکسیرانی به انتقادات


اما در بخش پایانی گزارش، به سراغ رییس سازمان مدیریت و نظارت بر تاکسیرانی رفتیم. حبیب‌ا... فرح‌بخش که در واکنش به انتقادات تند بی‌پرده‌ ما به نقل از رانندگان تاکسی با آرامش خاصی پاسخ می‌دهد گویی بسیاری از سوالات ما را نپرسیده، می‌دانست.
وی می‌گوید که در گشت‌های مکرر خود در سطح شهر از مشکلات کاملا آگاه شده و برای حل آنها تلاش می‌کند. وی در عین حال با تاکید بر اهمیت بالای مساله حضور خودروهای مسافربر شخصی در سطح شیراز می‌گوید: «واقعیت این است که همانگونه که از نام سازمان ما بر می‌آید، وظیفه‌ ما نظارت و اداره‌کردن امور مربوط به تاکسیرانی است و قانون به‌صورت صریح به ما اجازه‌ برخورد با مسافربرهای شخصی را نداده است. بر همین اساس در صورت برخورد ما با آنها، می‌توانند از ما در سازمان بازرسی شکایت کنند.» فرح‌بخش ادامه می‌دهد: «با این وجود، ما هرگز دست روی دست نگذاشتیم و برای حل آن برنامه‌های مختلفی را تدوین کرده و تلاش‌های زیادی را به‌کار گرفته‌ایم.»
وی در ادامه با اشاره به اینکه این مشکل بیش از هرچیز دیگری به موازی‌کاری و عدم وجود مدیریت واحد شهری مربوط می‌شود، اضافه می‌کند: «فرمانداری، نیروی انتظامی، شورای شهر و تاکسیرانی اقداماتی را انجام می‌دهند اما چون تحت مدیریت واحدی صورت نمی‌گیرند تاکنون به نتیجه‌ شایسته‌ای ختم نشده ‌است.»

خبرهای خوبی برای رانندگان خواهیم داشت


فرح‌بخش در عین حال از برخی اقدامات سازمان تاکسیرانی برای ساماندهی خودروهای مسافربر شخصی در سطح شیراز می‌گوید و می‌افزاید: «با همکاری نهادهای مرتبط دیگر، اقدامات خوبی را در دستور کار داریم که به‌زودی به خبرهای خوبی هم برای رانندگان خودروهای شخصی و هم رانندگان تاکسی ختم خواهد شد.»
اظهارات حبیب‌ا... فرح‌بخش آنقدر مفصل و مبسوط بود که شاید ناگزیر بخش‌های اصلی آن را به شماره آینده ماه‌رویان موکول کردیم. ‌بویژه آنکه سخنان این مسئول، پای نهادهای دیگری از جمله پلیس، فرمانداری، شورای شهر و دادگستری را به بخش پایانی گزارش ما در شماره‌های آینده، باز کرده است.

 

ماه رویان شماره : 320