Logo3
Baft Farsoodeh 350

مهاجرت‌های بی‌رویه از روستا به شهر، بافت‌های فرسوده و معضلات ناشی از آن، بافت تاریخی درون شهرها و لزوم حفاظت از آنها و... همه و همه مواردی است که اینک هرکدام به موضوعات مهمی در عرصه تصمیم‌گیری‌های عمرانی در نقاط مختلف کشور تبدیل شده است.

در حالی که استان فارس نیز از این قاعده مستثنی نیست، مديرکل دفتر فني استانداری فارس در این خصوص می‌گوید:
کشور ما نیز مانند دیگر کشورهای جهان در دو دهه اخیر با رشد چشمگیر جمعیت شهری نسبت به جمعیت روستایی روبرو بوده است.
عنایت‌ا... رحیمی که معتقد است با توجه به رشد شهرهای ما در دو بعد طبیعی و رشد بر اثر مهاجرت قسمت‌هایی از شهر مثل بافت‌های درونی، مرکزی، بافت‌های تاریخی شهر و همچنین مناطق حاشیه شهرها از سرزندگی اقتصادی اجتماعی و کالبدی برخوردار نیستند، می‌افزاید: مردمی که در این مناطق زندگی می‌کنند با مشکلات و معضلات بسیاری روبه‌رو هستند.مشکلات مردم در بافت‌های فرسوده و سکونتگاه‌های غیررسمی


وی با ارایه آماری، بیش از 21000 هکتار از ارثه‌های تاریخی مراکز شهرهای کشور و 53000 هکتار سکونتگاه‌های غیررسمی در کشور را جزو مناطقی می‌داند که مردم برای زندگی در آنها دچار مشکل هستند و با بیان اینکه این آمار و ارقام حکایت از این دارد که بالغ بر 30درصد بافت‌های شهری کشور یا ارثه تاریخی هستند یا سکونتگاه غیررسمی می‌افزاید: در این حجم از مساحت کشور جمعیتی بالغ بر
20000000 نفر یعنی حدود20درصد جمعیت شهری کشور زندگی می‌کنند.
رحیمی سیاست‌های توسعه شهری را در گذشته سیاست‌های از بالا به پایینی توصیف می‌کند و می‌افزاید:
این سیاست‌ها بدون در نظر گرفتن عنصر مردم تهیه و تدوین می‌شده است.

علت ناموفق بودن سیاست‌های گذشته


وی در نظر گرفته نشدن مردم در این سیاستگذاری‌ها را عامل ناموفق بودن آنها می‌داند و می‌گوید: در دولت تدبیر و امید تلاش بر این است که در راستای عدالت اجتماعی و تقسیم و توزیع امکانات در سطوح مناطق مختلف شهری و روستایی گام
برداشته شود.
مديرکل دفتر فني استانداري فارس می‌افزاید: بر این اساس این مناطق به عنوان مناطق ویژه بازآفرینی جامع شهری پایدار در نظر گرفته شده و بر همین مبنا هم برنامه‌هایی تدوین شده است.
رحیمی با اشاره به مشکلات مردم در اینگونه بافت‌ها می‌گوید:
دیدن مشکلات مردم و ناهنجاری‌های مختلف در این بافت باعث می‌شود تا ما هم از این موضوع رنج ببریم.
وی در عین حال می‌افزاید: بر اساس برنامه‌ریزی‌های انجام شده برای حل مشکلات اینگونه بافت‌ها در کلانشهر شیراز و شهرهای کازرون و مرودشت اقداماتی صورت گرفته است.

تدابیری خاص برای حفظ بافت‌های تاریخی


مديرکل دفتر فني استانداري فارس با اشاره به اقدامات انجام شده در بافت‌های فرسوده شهر شیراز می‌گوید:
طبیعی است که بخش عمده‌ای از شهر را بافت ارزشمند تاریخی تشکیل می‌دهد. بافتی که باید برای نگهداری و حفظ آن برنامه‌هایی داشته باشیم.
رحیمی از اتخاذ تدابیری خاص برای حفظ و نگهداری بافت تاریخی در دل بافت فرسوده شیراز خبر می‌دهد و می‌گوید: به همین منظور و برای حفظ بافت‌های تاریخی در تمام استان‌های کشور ستادی تحت عنوان ستاد بازآفرینی پایدار محلات شکل گرفته است که در استان فارس این ستاد در قالب 7 جلسه که به ریاست استاندار برگزار شده است 50 مصوبه داشته است.
وی می‌افزاید: اقدامات ستاد بازآفرینی پایدار محلات و محدوده‌های فارس شامل توانمندسازی سکونتگاه‌های غیررسمی، بهسازی و نوسازی بافت‌های ناکارآمد و بافت‌های
تاریخی و اجرای پروژه‌های مشارکتی است که توسط شرکت مادرتخصصی عمران و بهسازی و قسمتی توسط شهرداری و دستگاه‌های اجرایی و سیاستگذاری و وزارت مسکن و نظارت و هدایت استانداریانجام می‌شود.
رحیمی با بیان اینکه به طور کلی سکونتگاه‌های غیررسمی به سکونتگاه‌هایی گفته می‌شود که بدون حضور مدیریت شهری شکل گرفته و بعضا بدون سند مالکیت رسمی بوده و سطح سرانه در حوزه‌های فرهنگی اجتماعی اقتصادی کالبدی در این محل‌ها از میانگین سطح خدمات محلات رسمی در سطح شهر پایین‌تر می‌باشد، می‌افزاید: مصایب و مشکلاتی نظیر فقدان تاسیسات شهری مناسب و کافی، فقدان خدمات شهری مناسب و کافی، افزایش تنش‌ها به علت شکاف عمیق اجتماعی بین ساکنین گریبانگیر ساکنین اینگونه سکونتگاه‌ها است.

وی در ادامه می‌افزاید: به منظور بهسازی شرایط اینگونه سکونتگاه‌ها در شیراز محلاتی نظیر سهل‌آباد، سعدی، مهدی‌آباد، شهرک بهار، کوشک میدان، شیخ‌علی چوپان گود گل‌کوب ، دباغی به عنوان محلات هدف بازآفرینی شهری در نظر گرفته شده است.
به گفته مديرکل دفتر فني استانداري فارس در این مناطق جمعیتی بالغ بر 192520 نفر ساکن هستند و وسعتی حدود 975 هکتار را شامل می‌شود .

یک الگوی موفق


وی سهل‌آباد را الگوی موفق این طرح می‌داند و نقش معتمدین محل و برخی دستگاه‌ها در ایجاد این موفقیت را پررنگ عنوان می‌کند و می‌افزاید: در شهر مرودشت 9 محله
به عنوان محلات هدف توانمندسازی در نظر گرفته شده که انتخاب محله و زمین برای احداث خانه محله انجام شده اما درخواست من این است که شهرداری و مجموعه شورای این شهر جدی‌تر با این
موضوع برخورد کنند.
کازرون نیز یکی دیگر از شهرهایی است که استانداری فارس برای بهبود وضعیت بافت‌های فرسوده آن برنامه دارد. رحیمی در خصوص برنامه‌ریزی‌های انجام گرفته در این شهر می‌گوید: در شهر کازرون 10 محله هدف در نظر گرفته شده و آن هم 9215 نفر جمعیت و 106 هکتار مساحت را شامل می‌شود که درخواست از شهرداری و شورای شهر و دیگر نهادهای شهر این است که هرچه سریعتر در پیشبرد این طرح حرکت کنند. دومین فرایندی که رحیمی در زمینه بهسازی و نوسازی شهری به آن می‌پردازد بافت‌های ناکارآمد درون‌شهری است.

مشخص شدن بافت‌های ناکارآمد شیراز


وی با بیان اینکه محدوده بافت‌های ناکارآمد شهر شیراز مشخص شده، می‌افزاید: در این مناطق دفاتر تسهیل‌گری به عنوان مجموعه‌ای حقوقی متشکل از کارشناسان اجتماعی و شهرسازی و اقتصادی که وظیفه آنها شناخت فرصت‌ها، اعتمادسازی، آگاه‌سازی و نهادسازی پیگیری و اجرای پروژه‌های نوسازی و طرح‌ریزی پروژه‌های نوسازی در بافت ناکارآمد شهر است کارهای خوبی را انجام داده‌اند.
رحیمی یکی از دلایل ایجاد این دفاتر را ارایه تسهیلات در بافت‌هایی که فرسودگی نظام اقتصادی و توسعه فقر و نبود فعالیت‌های اجتماعی در آن بافت مشکلاتی را برای مردم ایجاد کرده است، می‌داند و می‌گوید: ما فکر می‌کنیم
فقط با حضور مردم است که می‌توانیم این مشکلات را حل کنیم.

 

ماه رویان شماره : 320